pl en
Myśl rosyjska
Sylabus zajęć

Informacje podstawowe

Kierunek studiów
Filologia wschodniosłowiańska
Specjalność
filologia rosyjska
Jednostka organizacyjna
Wydział Neofilologii
Poziom studiów
studia drugiego stopnia
Forma studiów
studia stacjonarne
Profil studiów
profil ogólnoakademicki
Cykl dydaktyczny
2026/27
Kod zajęć
09FWSROSS.24.06406.26
Języki wykładowe
polski
Obligatoryjność
Fakultatywny
Blok zajęciowy
Przedmioty humanistyczne i społeczne
Koordynator zajęć
Krzysztof Tyczko
Prowadzący zajęcia
Krzysztof Tyczko
Okres
Semestr 3
Forma zajęć / liczba godzin / forma zaliczenia
  • Wykład: 30, Zaliczenie z oceną
Liczba punktów ECTS
2

Cele kształcenia dla zajęć

Kod Cel
C1 Zapoznanie ze specyfiką funkcjonowania terminu „myśl rosyjska” w relacji do filozofii, teologii i literatury. Przekazanie wiedzy w zakresie wybranych zjawisk decydujących o specyfice rosyjskiej myśli filozoficznej.
C2 Ukazanie ścisłego powiązania treści filozofii rosyjskiej z dziejami Rosji i przekazanie pogłębionej wiedzy nt. zjawisk i prądów myśli rosyjskiej, ich ewolucji i ich związków z innymi dziedzinami życia duchowego w Rosji.
C3 Identyfikacja źródeł i odniesień myśli rosyjskiej w ramach historii filozofii i kultury europejskiej.
C4 Przedstawienie wybranych, reprezentacyjnych dla rosyjskiej kultury wysokiej, poglądów filozofów rosyjskich.

Wymagania wstępne

Ogólna wiedza filozoficzna wykładana na I roku I st. 

Efekty uczenia się dla zajęć

Kod Efekty uczenia się dla zajęć w zakresie Efekty uczenia się dla kierunku Metody weryfikacji osiągnięcia efektów uczenia się dla zajęć
Wiedzy – Student/ka:
W1 zna i rozumie proces ewolucji myśli filozoficznej śródziemnomorskiego kręgu kulturowego, w tym znaczenie tzw. okresu synkretycznego, a w konsekwencji swoistość grecko-bizantyjsko-prawosławnej linii rozwojowej FWS_K2_W02, FWS_K2_W09, FWS_K2_W10 Test
W2 posiada uporządkowaną wiedzę o relacjach filozofii do teologii i literatury w kulturze rosyjskiej FWS_K2_W02, FWS_K2_W03, FWS_K2_W04, FWS_K2_W09, FWS_K2_W10 Test
Umiejętności – Student/ka:
U1 potrafi zidentyfikować cechy specyficzne rosyjskiej myśli filozoficznej oraz jej historyczno-społeczne uwarunkowania FWS_K2_U02, FWS_K2_U06 Test
U2 trafnie interpretuje powiązania myśli rosyjskiej z filozofią zachodnioeuropejską FWS_K2_U02, FWS_K2_U03, FWS_K2_U04, FWS_K2_U08, FWS_K2_U09 Test
Kompetencji społecznych – Student/ka:
K1 jest gotów/ -a do oceny wiedzy i kompetencji językowych oraz ich systematycznego rozwijania i doskonalenia FWS_K2_K01 Test

Treści programowe dla zajęć

Lp. Treści programowe dla zajęć Efekty uczenia się dla zajęć Formy zajęć
1.

1. Platonizm i szczególny typ panteizmu kulturowego jako cechy charakterystyczne myślenia rosyjskiego w humanistyce. 1.1. Bizantyjska linia filozofii i jej wpływ na kulturę intelektualną w Rosji. 2. Stosunek myśli filozoficznej do teologii prawosławnej i opcji nacjonalistycznej.

W1, W2, U1, U2, K1 Wykład
2.

1. Aksjometafizyczny i etyczno-normatywny model światopoglądowy jako dominujący w rosyjskiej myśli filozoficznej. 1.1. Cechy charakterystyczne: abstrakcyjność, mistyczność, transcendentalizm i swoista religijność. 1.2. Idee przebóstwienia i bogoczłowieczeństwa;  2. Opcja okcydentalistyczna i słowianofilska w filozofii rosyjskiej. Tożsamość rosyjska (rosyjskość) w strukturze kultury europejskiej jako ośrodkowy problem rosyjskiej myśli filozoficznej; tzw. problem Rosji i pojęcie „rosyjskiej idei”.

W1, W2, U1, U2, K1 Wykład
3.

1. Szczególna rola przełomu oświeceniowego w dziejach kultury rosyjskiej. Specyfika myśli rosyjskiej na tle wykształconych w Oświeceniu stylów filozofowania (niemiecki, francuski, brytyjski).  2. Wpływ nurtów filozofii zachodniej na intelektualistów/humanistów rosyjskich.  2.1. Logos a ratio

W1, W2, U1, U2, K1 Wykład
4.

1. Rosyjska filozofia społeczna i egzystencjalistyczno-personalistyczna. 1.1. Kulturotwórcza rola specyficznych form przedstawiania poglądów filozoficznych w Rosji: publicystyki i literatury. 1.2. Fenomen inteligencji rosyjskiej. 2. Filozofia a polityka.Wybrane postacie rosyjskiej myśli filozoficznej, np. M. Łomonosow, G. Skoworoda, A. Radiszczew, P. Czaadajew, I. Kiriejewski , W. Sołowiow, L. Tołstoj, M. Bierdiajew, P. Florenski. 

W1, W2, U1, U2, K1 Wykład

Informacje dodatkowe

Forma zajęć Metody i formy prowadzenia zajęć
Wykład Wykład konwersatoryjny, Wykład problemowy, Dyskusja
Forma zajęć Warunki zaliczenia zajęć
Wykład

- obecność na zajęciach
- znajomość zagadnień omawianych w trackie zajęć
- znajomość literatury przedmiotu 
- pozytywna ocena z testu zaliczeniowego

Kryteria oceniania:
- bardzo dobry (bdb; 5,0): przynajmniej 92%
- dobry plus (+db; 4,5): przynajmniej 84% i mniej niż 92%
- dobry (db; 4,0): przynajmniej 76% i mniej niż 84%
- dostateczny plus (+dst; 3,5): przynajmniej 68% i mniej niż 76%
- dostateczny (dst; 3,0): przynajmniej 60% i mniej niż 68%
- niedostateczny (ndst; 2,0): poniżej 60%

Literatura

Obowiązkowa
  1. Bierdiajew, M., 1999, Rosyjska idea, Warszawa: Fronda
  2. Bierdiajew, M., Niewola i wolność człowieka, Kęty: Antyk
  3. Copleston, F., 2009, Historia filozofii (t. 10 – Filozofia rosyjska), Warszawa: IW PAX
  4. Goerdt, W., Historia filozofii rosyjskiej, Kraków: WAM
  5. Łosiew, A., 2007, Filozofia rosyjska, Zielona Góra: Uniwersytet Lubuski
Dodatkowa
  1. Florenski, P., 1984, Ikonostas i inne szkice, Warszawa: PAX
  2. Sołowiow, W., 2004, Rosyjska idea, Zielona Góra: Uniwersytet Lubuski Sołowiow, W., 2008, Uzasadnienie dobra, Kraków: Wydawnictwo UJ
  3. Tatarkiewicz W., 2002, Historia filozofii ( t. I-III), Warszawa: PWN
  4. Walicki, A., 2005, Zarys Myśli Rosyjskiej od oświecenia do renesansu religijno-filozoficznego, Kraków: Wydawnictwo UJ
  5. Walicki, A., 2000, Idea wolności u myślicieli rosyjskich, Kaków: Wydawnictwo U
  6. Walicki, A., 1973, Rosyjska filozofia i myśl społeczna od oświecenia do marksizmu, Warszawa: WP
  7. Wokół słowianofilstwa, 2008, Dobieszewski, J., (red.), Warszawa: Wydawnictwo WFiS UW Stołowicz, L., 2009, Historia filozofii rosyjskiej, Gdańsk: słowo/obraz terytoria
  8. Tatakis, B., 2012, Filozofia bizantyjska, Kraków: WAM

Nakład pracy studenta i punkty ECTS

Rodzaje zajęć studenta Średnia liczba godzin* przeznaczonych na zrealizowane rodzaje zajęć
Wykład 30
Czytanie wskazanej literatury 20
Przygotowanie do zaliczenia 10
Łączny nakład pracy studenta
Liczba godzin
60
Liczba punktów ECTS
ECTS
2

* godzina (lekcyjna) oznacza 45 minut

Fundusze Europejskie, Rzeczpospolita Polska, Unia Europejska